Acacia Maden Genel Müdür Vekili Miraç Alış: Maden kanununun daha sade olmasını bekliyoruz

Ülke kaynaklarının doğru değerlendirilmesi yönünde ortaya koyulan çabalar madencilik alanında da kendini gösteriyor. Artan üretim ve ihracat rakamları yüzleri güldürürken yatırımcı firmaların yaşadığı zorluklar gelişimin önündeki engel olarak görülüyor. Yaşanan gelişmeleri değerlendiren Acacia Maden Genel Müdür Vekili Miraç Alış, sorularımızı yanıtladı.

Acacia Maden açısından 2023 yılıyla ilgili bir değerlendirme alabilir miyiz?

2023 yılının başında tesisteki iyileştirme çalışmalarımız nedeniyle üretimimiz beklentilerin altında kalmıştı.  Sonrasında kapasite artışlarına yönelik yatırımlarımız meyvesini verdi ve üretim hedeflerimizin üzerine çıktık. Yıl sonunda hedeflerimize ulaşacağımızı öngörüyoruz. Dolayısıyla beklentilerimizin karşılandığı bir yılı geride bırakıyoruz. Mart ayında kapasite artışıyla ilgili bir yatırımımız oldu, bununla birlikte üretim kapasitemizi %20-%25 seviyesinde arttırmayı başardık. Şu anda bakır konsantresi üretim kapasitemiz yıllık 160 bin ton oldu. Bu yıl bu üretim değerini yakalamış olacağız.

Birçok maden ürününde fiyatların arttığını görmekteyiz. Bakırda fiyat açısından istenilen seviyede mi, maden çıkarım fiyatıyla karşılaştırdığınızda istenilen kar oluşabiliyor mu?

Bakır fiyatları bu yıl stabil kaldı. Bakır fiyatı yıl içinde 7500 Dolar seviyelerine kadar düşse de ortalama 8000-8500 Dolar seviyelerinde hareket etti. Şuanda 8300 Dolar civarındadır. Bakır fiyatlarının bu mertebelerde olması durumunda üretimi olumsuz etkilemeyeceği söylenebilir.

Kapasite artışıyla birlikte işçi güvenliği de ön plana çıkıyor. Bu konuda yaptığınız çalışmalar var mı?

Açık ocakta çalıştığımız için ocağımızı anlık olarak izliyoruz. Şirketimizin önceliği hep çalışanların güvenliği ve toplum sağlığı olmuştur. Bu anlamda üretim kapasitesini arttırmış olmamız işimizi güvensiz şekilde yapmayı beraberinde getirmemiştir. 2 milyon ton cevher işleme kapasitemiz vardı bunu 2.4 milyon tona çıkardık. Dekapaj çalışmasını önden götürme sistemiyle çalışıyoruz bu durum da ocağın stabilitesini etkilemeden hareket etmemizi sağlıyor.

Acacia Maden olarak çevre yatırımlarınızı aktarır mısınız?

Çevresel olarak faaliyet alanlarımızı işletmeyle aynı zamanda doğaya yeniden kazandırıyoruz. Geçtiğimiz yılın sonunda 119 hektar büyüklüğündeki bir alanı bitkisel topraklarımızı serip, tohumlamasını yaparak Orman idaresine teslim ettik. Orman İdaresi ile ortak bir çalışma yaparak bu alanın ağaçlandırılmasını gerçekleştiriyoruz. Faaliyet alanlarımızda hava, su ve toprak kalitesi ile biyoçeşitlilik izlemeleri rutin olarak yapılıp ilgili kurumlara raporlanmaktadır. 

Madencilik sektöründe uluslararası standartların uygulanması hedefleniyor. Sizden uluslararası standartlar ile ilgili bir değerlendirme alabilir miyiz?

2016 yılında yatırım kararıyla birlikte uluslararası proje finansmanı eliyle yatırım finansmanını sağladık. Uluslararası finans kuruluşları kredi vermek için önemli şartları bulunuyor. Bu şartların büyük bir kısmı çevre, teknik, sosyal gibi alanlarda uluslararası standartlara uymakla ilgilidir. Bu kriterleri de finans kuruluşları denetim yaparak gerçekleştiriyor.  Biz buradaki tüm çalışmaları uyguluyor, takip ediyor ve raporluyoruz. Bunun yanı sıra ruhsat sahalarındaki kaynak ve rezerv miktarı da uluslararası standartlara uygun olarak tespit edilmektedir.

Teknolojideki gelişmeler maden sektörüne de yansıyor. E maden uygulaması da devreye alındı. Teknoloji yatırımları sektörü nasıl etkiliyor?

E maden uygulamasını sürekli takip ediyoruz. Eskiden kağıt üzerinden rapor oluşturup bakanlığa sunuyorduk. Şimdi e maden uygulaması bize ciddi kolaylık sağladı. Ruhsatlarla ilgili hukuki ve izin süreçlerinin çoğunu e maden uygulamasından takip edebiliyoruz. Acacia olarak biz de teknolojiye çok önem veriyoruz ve bu konuda iş izinleri, iş eğitimleri, gibi her alandaki gelişmeleri kendi dijital uygulamalarımız üzerinden takip ediyoruz.

Kamudan beklentileriniz nelerdir?

İzin süreçleri çok uzun zamanlar alıyor. Bu durumu kamu yöneticileri ile de görüşüyor ve hızlandırılması için ciddi çalışmalar sergilediklerine şahit oluyoruz. Orman izinleri için ödenen izin bedelleri de ciddi rakamlara ulaştı. Sektör olarak maden kanunu beklentimiz var. Maden kanununun daha sade olmasını bekliyoruz. Şuanda çıkan yönetmelikler kanunla ilişkili olmuyor ve sürekli torba kanunlarla değişiklik yapılıyor. Biz de artık takip edemiyoruz. Dolayısıyla yeni bir kanuna ihtiyaç var.

Orta Vadeli Planda madencilikle ilgili hedefler yer aldı. Kamunun bu yaklaşımı sektörün geleceğine umut veriyor mu?

Herkese umut veriyor. Eskiden de 5 yıllık kalkınma planlarında madencilik sektörü her zaman yer alırdı. Fakat OVP’da sektörden beklentiyi dile getirmiş. Sektörde de karşılığı olan beklentiler bunlar. Önemli olan bu beklentilerin hayata geçmesidir. Bu kararlıkla birlikte sektör yurt dışından yatırım çekecektir, sektör içinden firmalar da uzun vadeli planlarını daha rahat yapacaktır.

Acacia Maden olarak üretiminizin büyük bir bölümünü ihracat yapıyorsunuz.

Bizim üretimimizin tamamı ihraç oluyor. Üretimimizin büyük çoğunluğunu Bulgaristan’a gönderiyoruz. Geriye kalan kısmını da Avrupa ve Çin’e ihraç ediyoruz.

Acacia Maden olarak sosyal sorumluluk projelerinde de yer alıyorsunuz. Bu alanda yaptığınız çalışmaları aktarır mısınız?

Biz özellikle eğitim alanına öncelik tanıyoruz. 2018 yılında Milli Eğitim Müdürlüğü ile birlikte Hanönü Çok Programlı Anadolu Lisesi’nde Maden Teknolojileri Bölümünü açtık. Oradaki öğrencilere eğitim desteği, burs katkımız var. Mesleki eğitimler veriyoruz. Geçim kaynaklarının yeniden yapılandırılması konusunda bir sera çalışmamız var. Bunun öncülüğünü yaptık. Kooperatif çalışmalarına desteğimiz devam ediyor. Bölgede kadın girişimcileri kooperatifinin gelişimine destek oluyoruz. İnsanlara burada da geçim kaynağı oluşturabileceklerini göstermeye çalışıyoruz. Ayrıca bölgedeki alt yapı veya üst yapı çalışmalarına da destek oluyoruz. Toplumsal kalkınma tarafında şirketimiz her yıl bu tür projelere destek olmak için bütçe ayırıyor. OCAK2024